Các nhà khoa học vừa đạt được một cột mốc quan trọng khi chứng minh rằng cá heo không chỉ phát ra âm thanh bản năng mà thực sự sở hữu một hệ thống "từ ngữ" có ý nghĩa cụ thể. Khám phá này không chỉ thay đổi hiểu biết của chúng ta về đại dương mà còn được xem là mô hình thử nghiệm hoàn hảo cho việc liên lạc với các nền văn minh ngoài hành tinh.
Nghiên cứu từ Viện Hải dương học Woods Hole (Mỹ) đã xuất sắc giành giải thưởng Coller Dolittle Challenge trị giá 100.000 USD. Nhóm chuyên gia đã phát hiện ra rằng, bên cạnh tiếng huýt "chữ ký" (đóng vai trò như tên riêng), cá heo còn sử dụng một lượng lớn các âm thanh không mang chữ ký.
Chúng hoạt động như những đơn vị ngôn ngữ chung, cho phép các cá thể trong đàn hiểu và chia sẻ thông tin theo ngữ cảnh cụ thể.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang giúp con người giải mã cấu trúc ngôn ngữ phức tạp dưới đại dương - Ảnh: NOAA
Dưới sự dẫn dắt của nhà khoa học Laela Sayigh, nhóm nghiên cứu đã sử dụng các thiết bị thu âm kỹ thuật số không xâm lấn để thu thập dữ liệu từ quần thể cá heo mũi chai tại Florida.
Điểm mấu chốt của dự án là việc ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) và Học sâu (Deep Learning) để phân tích hàng tỷ bit dữ liệu âm thanh, nhằm tìm ra các quy luật toán học nền tảng trong cách truyền tin của chúng.
Tại sao việc hiểu cá heo lại giúp ích cho việc săn tìm người ngoài hành tinh? Câu trả lời nằm ở khái niệm giao tiếp liên loài. Phó giáo sư Arik Kershenbaum (Đại học Cambridge) lập luận rằng nghiên cứu động vật thông minh trên Trái đất là mô hình thực tế nhất mà nhân loại có để chuẩn bị cho các tín hiệu từ SETI (Viện Nghiên cứu trí tuệ ngoài Trái đất).
Các nhà khoa học tin rằng ngôn ngữ cá voi và cá heo là "bản nháp" cho việc giải mã tín hiệu từ vũ trụ - Ảnh: SETI
Các nhà khoa học đang đề xuất những chiến lược mang tính tầm vóc:
* Xây dựng cơ sở dữ liệu liên hành tinh: Tập hợp mọi tín hiệu giao tiếp của các loài thông minh (cá heo, cá voi lưng gù) để tạo ra một "bộ từ điển" sinh học mở.
* Thuật toán phân tích đa năng: Phát triển các công cụ có thể giải mã đồng thời cả âm thanh động vật và tín hiệu vô tuyến từ không gian.
* Định luật truyền tin phổ quát: Tìm kiếm các hằng số toán học trong ngôn ngữ, thứ được tin là tồn tại như một quy luật vật lý chung của toàn vũ trụ.
Bill Diamond, chủ tịch Viện SETI, nhấn mạnh: "Nếu chúng ta học được cách trò chuyện với những sinh vật thông minh dưới đại dương, chúng ta sẽ có đủ bản lĩnh và kỹ thuật để đối diện với những lời chào từ các vì sao".
Việc giải mã thành công "từ vựng" của cá heo chính là bước tập dượt quan trọng nhất để nhân loại không còn bỡ ngỡ khi nhận được tín hiệu từ một trí tuệ xa xôi nào đó.
Nguồn: Woods Hole Oceanographic Institution / SETI Institute / Nature
Nghiên cứu từ Viện Hải dương học Woods Hole (Mỹ) đã xuất sắc giành giải thưởng Coller Dolittle Challenge trị giá 100.000 USD. Nhóm chuyên gia đã phát hiện ra rằng, bên cạnh tiếng huýt "chữ ký" (đóng vai trò như tên riêng), cá heo còn sử dụng một lượng lớn các âm thanh không mang chữ ký.
Chúng hoạt động như những đơn vị ngôn ngữ chung, cho phép các cá thể trong đàn hiểu và chia sẻ thông tin theo ngữ cảnh cụ thể.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang giúp con người giải mã cấu trúc ngôn ngữ phức tạp dưới đại dương - Ảnh: NOAA
Trí tuệ nhân tạo (AI) và bài toán "Ngôn ngữ phổ quát"
Dưới sự dẫn dắt của nhà khoa học Laela Sayigh, nhóm nghiên cứu đã sử dụng các thiết bị thu âm kỹ thuật số không xâm lấn để thu thập dữ liệu từ quần thể cá heo mũi chai tại Florida.
Điểm mấu chốt của dự án là việc ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) và Học sâu (Deep Learning) để phân tích hàng tỷ bit dữ liệu âm thanh, nhằm tìm ra các quy luật toán học nền tảng trong cách truyền tin của chúng.
Từ đại dương xanh đến không gian sâu thẳm
Tại sao việc hiểu cá heo lại giúp ích cho việc săn tìm người ngoài hành tinh? Câu trả lời nằm ở khái niệm giao tiếp liên loài. Phó giáo sư Arik Kershenbaum (Đại học Cambridge) lập luận rằng nghiên cứu động vật thông minh trên Trái đất là mô hình thực tế nhất mà nhân loại có để chuẩn bị cho các tín hiệu từ SETI (Viện Nghiên cứu trí tuệ ngoài Trái đất).
Các nhà khoa học tin rằng ngôn ngữ cá voi và cá heo là "bản nháp" cho việc giải mã tín hiệu từ vũ trụ - Ảnh: SETI
Các nhà khoa học đang đề xuất những chiến lược mang tính tầm vóc:
* Xây dựng cơ sở dữ liệu liên hành tinh: Tập hợp mọi tín hiệu giao tiếp của các loài thông minh (cá heo, cá voi lưng gù) để tạo ra một "bộ từ điển" sinh học mở.
* Thuật toán phân tích đa năng: Phát triển các công cụ có thể giải mã đồng thời cả âm thanh động vật và tín hiệu vô tuyến từ không gian.
* Định luật truyền tin phổ quát: Tìm kiếm các hằng số toán học trong ngôn ngữ, thứ được tin là tồn tại như một quy luật vật lý chung của toàn vũ trụ.
Bill Diamond, chủ tịch Viện SETI, nhấn mạnh: "Nếu chúng ta học được cách trò chuyện với những sinh vật thông minh dưới đại dương, chúng ta sẽ có đủ bản lĩnh và kỹ thuật để đối diện với những lời chào từ các vì sao".
Việc giải mã thành công "từ vựng" của cá heo chính là bước tập dượt quan trọng nhất để nhân loại không còn bỡ ngỡ khi nhận được tín hiệu từ một trí tuệ xa xôi nào đó.
Nguồn: Woods Hole Oceanographic Institution / SETI Institute / Nature
Sửa bởi :
